KVKK Amaç Madde 1

\"\"

Kanun Maddesi:

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı, kişisel verilerin işlenmesinde başta özel hayatın gizliliği olmak üzere kişilerin temel hak ve özgürlüklerini korumak ve kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişilerin yükümlülükleri ile uyacakları usul ve esasları düzenlemektir.

Kanun Gerekçesi:

Maddeyle, Kanunun amacı belirlenmektedir. Amaç, kişisel verilerin işlenmesinin disiplin altına alınması ve Anayasada öngörülen başta özel hayatın gizliliği olmak üzere temel hak ve özgürlüklerin korunmasıdır. Son yıllarda önem kazanan kişinin mahremiyet hakkı ile bilgi güvenliği hakkının korunması da bu kapsamda değerlendirilmektedir. Ayrıca, kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişilerin yükümlülükleri ile uyacakları usul ve esasların da düzenlenmesi Kanunun amaçları arasında yer almaktadır


Emsal Yargıtay Kararları

DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU         2020/2984 E.  ,  2022/853 K.

  •  


\”İçtihat Metni\”

T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2020/2984
Karar No : 2022/853

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Elektrik Perakende Satış AŞ.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLLERİ : Av. … , Av. …


İSTEMİN KONUSU : Danıştay Onüçüncü Dairesinin 17/12/2019 tarih ve E:2016/3272, K:2019/4372 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 28/05/2016 tarih ve 29725 sayılı Resmî Gazete\’de yayımlanarak yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6. maddesinin 2. fıkrasının iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Onüçüncü Dairesinin 17/12/2019 tarih ve E:2016/3272, K:2019/4372 sayılı kararıyla;
Anayasa\’nın 20. maddesinin 3. fıkrası ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu\’nun 1. , 2. ve \”Piyasa işletim faaliyeti ve EPİAŞ\’ın kuruluşu\” başlıklı 11. maddesinin 6. fıkrası hükümlerine yer verildikten sonra,
07/04/2016 tarih ve 29677 sayılı Resmî Gazete\’de yayımlanarak yürürlüğe giren 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu\’nun 1. maddesinde, Kanun\’un amacının, \”kişisel verilerin işlenmesinde başta özel hayatın gizliliği olmak üzere kişilerin temel hak ve özgürlüklerini korumak ve kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişilerin yükümlülükleri ile uyacakları usul ve esasları düzenlemek\” olduğu; 2. maddesinde, Kanun\’un hükümlerinin \”kişisel verileri işlenen gerçek kişiler ile bu verileri tamamen veya kısmen otomatik olan ya da herhangi bir veri kayıt sisteminin parçası olmak kaydıyla otomatik olmayan yollarla işleyen gerçek ve tüzel kişiler hakkında\” uygulanacağının belirtildiği ve \”Kişisel verilerin işlenme şartları\” başlıklı 5. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde, \”Bir sözleşmenin kurulması veya ifasıyla doğrudan doğruya ilgili olması kaydıyla, sözleşmenin taraflarına ait kişisel verilerin işlenmesinin gerekli olması\”; (ç) bendinde \”Veri sorumlusunun hukuki yükümlülüğünü yerine getirebilmesi için zorunlu olması\”; (e) bendinde \”Bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için veri işlemenin zorunlu olması\” şartlarından birinin olması hâlinde ilgili kişinin açık rızası aranmaksızın kişisel verilerin işlenmesinin mümkün olduğunun kurala bağlandığı,
Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliği\’nin \”Serbest tüketici veri tabanı\” başlıklı 30/B maddesinin 2. fıkrasında dava konusu Yönetmelik ile değişiklik yapılarak, \”Tedarikçiler, tedarikçi değiştirme ve mali uzlaştırma süreçlerinde kullanılmak üzere tüketicilerine ilişkin, a) Serbest tüketicinin adı veya unvanı, b) Gerçek kişiler için T.C. kimlik numarası, tüzel kişiler için vergi kimlik numarası, bilgilerini PYS üzerinde tanımlanacak veri tabanına eklemek ve güncel tutmakla yükümlüdür. Piyasa İşletmecisi bu bilgileri veri tutarlılığının kontrolü amacı ile kullanır ve kişisel verilerin korunmasını sağlayacak önlemleri alır. Tedarikçilerin söz konusu yükümlülüklerini yerine getirmediklerinin tespiti hâlinde Kanunun 16\’ncı maddesi uyarınca yaptırım uygulanır.\” kuralına yer verildiği,
Dava konusu Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6. maddesiyle değişik Yönetmelik\’in 30/B maddesinin 2. fıkrasının ilk cümlesi yönünden;
Dava konusu Yönetmelik değişikliği ile, tedarikçilere, tedarikçi değiştirme ve uzlaştırma süreçlerinde kullanılmak üzere serbest tüketicilerin adı veya unvanı ile gerçek kişiler için T.C. kimlik numarası, tüzel kişiler için vergi kimlik numarısını tedarikçi seçme işlemlerinin gerçekleştirildiği yazılım olan Piyasa Yönetim Sistemi (PYS) üzerinde tanımlanacak veri tabanına eklemeleri ve güncel tutmaları yükümlüğünün getirildiği,
Davacı tarafından, iptali istenilen düzenlemeye benzer kural içeren Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliği\’ne 28/03/2015 tarih ve 29309 sayılı Resmî Gazete\’de yayımlanan Yönetmeliğin 22. maddesiyle eklenen \”Serbest Tüketici Veri Tabanı\” başlıklı 30/B maddesinin iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle açılan davada, Dairelerinin … tarih ve E:… sayılı kararıyla, söz konusu düzenlemenin 30/B maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi yönünden yürütmenin durdurulması isteminin kabulüne karar verildiği,
Dairelerinin … esasına kayden açılan davada, yürütmenin durdurulması kararı sonrasında esastan yapılan incelemede, … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda yer verilen \”Anayasa\’nın 20. maddesinin üçüncü fıkrasının son cümlesinde, \”Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir.\” hükmüne yer verilerek kişisel verilerin korunması hakkı anayasal güvenceye bağlanmış, bu veriler kamu makamlarının keyfi müdahalelerine karşı koruma altına alınmış ve işlenmesi ancak kişinin açık rızası veya kanunda öngörülen hâllerde mümkün kılınmıştır. Dava konusu kuralın (a) bendi ile kişisel veri olan serbest tüketicilerin adı veya unvanının PYS üzerinde tanımlanacak veri tabanına ekleneceği, piyasa işletmecisinin veri tabanına tedarikçilerin erişimini sağlayacağı görülmektedir. Ancak, dava konusu Yönetmeliğin dayanağı 6446 sayılı Kanun\’da ise kişisel verilerin işlenmesine dair bir hüküm bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, Anayasa\’nın 20. maddesinin 3. fıkrasına aykırı olarak, dava konusu düzenlemeyle kişiyi belirlenebilir kılan kişisel veri niteliğinde olan serbest tüketicilerin adı veya unvanlarının tedarikçilerin erişimine açık olan veri tabanına eklenmesinde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.\” gerekçesiyle 30/B maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin iptaline karar verildiği,
Bakılan uyuşmazlıkta ise, davacının iddialarının aksine, bahsi geçen Daire kararına konu Yönetmeliğin 30/B maddesinin yayım tarihinden sonra, kişisel verilerin işlenmesinde başta özel hayatın gizliliği olmak üzere kişilerin temel hak ve özgürlüklerini koruma ve kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişilerin yükümlülükleri ile uyacakları usûl ve esasları düzenleme amacıyla 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu\’nun, 07/04/2016 tarih ve 29677 sayılı Resmî Gazete\’de yayımlanarak yürürlüğe girdiği, dava konusu Yönetmelik\’in de 6698 sayılı Kanun\’un yürürlük tarihinden sonra 28/05/2016 tarih ve 29725 sayılı Resmî Gazete\’de yayımlandığı; bu durumda, artık uyuşmazlığın 6698 sayılı Kanun uyarınca değerlendirilmesini gerekli kılan yeni bir hukuki durumun ortaya çıktığı,
6698 sayılı Kanun\’un 21. maddesine göre oluşturulan Kişisel Verileri Koruma Kurulunun (Kurul) görev ve yetkilerinin, aynı Kanun\’un 22. maddesinde belirlendiği; buna göre, Kanun\’un 22. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendinde, Kurulun \”Diğer kurum ve kuruluşlarca hazırlanan ve kişisel verilere ilişkin hüküm içeren mevzuat taslakları hakkında görüş bildirmek\” görev ve yetkisi olduğu kuralına yer verildiği; bununla birlikte, 6698 sayılı Kanun\’un Geçici 1. maddesi uyarınca, Kanun\’un 21. maddesine göre oluşturulacak Kişisel Verileri Koruma Kurulunun, Kanun\’un Resmî Gazete\’de yayımlandığı 07/04/2016 tarihinden itibaren altı ay içinde üyelerinin seçiminin tamamlanması gerektiği; ancak, bu yasal gerekliliğin 30/01/2017 tarihinde yerine getirilebildiğinin anlaşıldığı,
Uyuşmazlığa konu Yönetmelik\’in ise, 6698 sayılı Kanun\’un yayımlanmasından yaklaşık iki ay sonra, 28/05/2016 tarih ve 29725 sayılı Resmî Gazete\’de yayımlandığı; 6698 sayılı Kanun uyarınca en geç 07/10/2016 tarihinde oluşması gereken Kurul, Yönetmeliğin yayımlandığı 28/05/2016 tarihinde henüz teşekkül etmediği gibi Kanun uyarınca teşekkül etmesi gereken sürenin dahi dolmadığı; bu nedenle, henüz teşekkül etmemiş bir Kuruldan görüş alınmasının beklenemeyeceği,
6698 sayılı Kanun gereğince kural olarak kişisel verilerin işlenebilmesi için ilgili kişinin açık rızasının bulunması gerektiği; bununla birlikte, 6698 sayılı Kanun\’un \”Kişisel verilerin işlenme şartları\” başlıklı 5. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde, \”Bir sözleşmenin kurulması veya ifasıyla doğrudan doğruya ilgili olması kaydıyla, sözleşmenin taraflarına ait kişisel verilerin işlenmesinin gerekli olması\”; (ç) bendinde \”Veri sorumlusunun hukuki yükümlülüğünü yerine getirebilmesi için zorunlu olması\”; (e) bendinde \”Bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için veri işlemenin zorunlu olması\” şartlarından birinin olması hâlinde ilgili kişinin açık rızası aranmaksızın kişisel verilerin işlenmesinin mümkün olduğunun kurala bağlandığı,
Uyuşmazlığa konu Yönetmelik ile, kişisel veri niteliğindeki verilerin, EPİAŞ tarafından kurulan Piyasa Yönetim Sistemi\’ne (PYS) girildiği; EPİAŞ\’ın, 6446 sayılı Kanun uyarınca piyasa işletim faaliyetlerini yürütmekle görevli olduğu; bu kapsamda, organize toptan elektrik piyasalarında gerçekleştirilen faaliyetlerin malî uzlaştırma işlemlerini gerçekleştirdiği; bu durumda, veri sorumlusu olan EPİAŞ tarafından Kanunla verilen yükümlülüklerini yerine getirebilmesi için uyuşmazlığa konu verileri işlemesi gerektiğinden 6698 sayılı Kanun\’un 5. maddesinin 2. fıkrasının (ç) bendinde yer verilen istisna uyarınca; öte yandan, serbest tüketicilerin tedarikçilerini değiştirerek serbest piyasada farklı tedarikçilerle ikili anlaşma yaparak tedarikçilerini seçebilmeleri için de PYS\’de yer verilen kişisel verilerin işlenmesi zorunluluğu bulunduğundan Kanun\’un 5. maddesinin 2. fıkrasının (c) ve (e) bentleri uyarınca kişisel verilerin işlenebilmesi için tüketicilerin açık rızasına ihtiyaç bulunmadığı,
Bununla birlikte, Dairelerinin 09/03/2017 tarih ve E:2016/3272 sayılı ara kararı ile, davalı idareden, PYS üzerinde tanımlanacak veri tabanına eklenecek verilerin, piyasa işleticisi olan EPİAŞ ve sözleşmeye taraf olan tedarikçiler dışında başka bir şahıs, kurum veya kuruluş tarafından görülüp görülemeyeceği veya kullanılıp kullanılamayacağının, görülecek veya kullanılacak ise bunun ne şekilde olacağının, anılan veri tabanındaki kişisel veriler başka bir şahıs, kurum veya kuruluş tarafından görülemeyecek veya kullanılamayacak ise, bu kişisel verilerin korunması için alınan koruma tedbirlerinin detaylarının sorulduğu; davalı idare tarafından, 12/05/2017 tarihinde kayda giren dilekçe ile verilen ara kararı cevabında;
– Serbest tüketicinin isim/unvan ve T.C. kimlik numarası/vergi numarası bilgilerine söz konusu tüketici ile ikili anlaşma imzalamış ve portföyüne kaydetmiş olan tedarikçi dışında üçüncü bir kişi tarafından erişilmesinin mümkün olmadığı,
-Serbest tüketici veri tabanının güncel tutulmasına ilişkin yükümlülüklerin paylaştırıldığı, fiziksel tüketim noktasına ve tüketim tesisatına ilişkin bilgiler ile o noktada elektrik tüketen tüketici bilgilerinin birbirinden ayrıldığı, fiziksel tüketim noktasına işaret eden verilerin dağıtım şirketleri tarafından, tüketicilerin şahsına ilişkin bilgilerin ise tedarikçiler tarafından güncel tutulduğu,
– Yönetmelik uyarınca tedarikçilerin portföylerine kaydetmek istedikleri tüketicilerin bilgilerini sistemden sorgulayarak doğruluğunu kontrol etmeleri gerektiği, tedarikçilerin sistemde yalnızca sorgulama yapabildiği, bu sorgulamayı çalıştırmak içinse hâlihazırda tüketici tarafından kendisi ile paylaşılan birtakım bilgilere ihtiyacı olduğu, sorgulama sonucunda tüketicinin kişisel bilgilerinin maskelenerek ekrana geldiği, yanlış bilgi ile sorgulama çalıştırıldığında sonuç gelmediği,
– Sistem üzerinden listeleme yapılamadığının görüldüğü,
Bu itibarla, perakende elektrik piyasalarının rekabete açılması sürecinde tedarikçi değişimi süreçlerinin yönetilmesi ve tüketilen enerjinin tespit edilerek tedarikçilerin mali uzlaştırma işlemlerinin yapılması için ve tedarikçi değişimlerinde ve mali uzlaştırma işlemlerinde kullanılmak üzere yukarıda yer verilen güvencelerle birlikte tüketicilere ilişkin bilgilerin PYS sistemine işlenmesinde, görevli tedarik şirketlerinin hâlihazırda serbest olmayan tüketicilere ilişkin bilgileri ellerinde bulundurduklarından kendi lehlerine rekabet ortamının bozulması ve diğer tedarikçilerin dezavantajlı konuma gelmesi sonucu da göz önüne alındığında dava konusu düzenlemelerde hukuka aykırılık bulunmadığı,
Dava Konusu Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6. maddesiyle değişik Yönetmeliğin 30/B maddesinin 2. fıkrasının diğer kısımları yönünden;
Yönetmeliğin 30/B maddesinin 2. fıkrasının ikinci cümlesinde, piyasa işletmecisinin bu bilgileri veri tutarlılığının kontrolü amacıyla kullanacağı ve kişisel verilerin korunmasını sağlayacak önlemleri alacağının belirtildiği; üçüncü cümlesinde ise, bu yükümlülüğe uymayan tedarikçilere 6446 sayılı Kanun\’un 16. maddesi uyarınca yaptırım uygulanacağının kurala bağlandığı; bu durumda, PYS\’nin kullanımına ve güvenliğine ilişkin kural getirildiği, veri tabanına ilişkin yükümlülüklerin yerine getirilmemesi hâlinde 6446 sayılı Kanun\’un 16. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde yer verilen \”Bu Kanun, ikincil mevzuat veya lisans hükümlerine, Kurul kararlarına ve talimatlara aykırı hareket edildiğinin saptanması hâlinde, aykırılığın niteliğine göre aykırılığın otuz gün içinde giderilmesi veya tekrarlanmaması ihtar edilir ve yapılan yazılı ihtara rağmen aykırı durumlarını devam ettiren veya tekrar edenlere beş yüz bin Türk Lirası idari para cezası verilir.\” şeklindeki Kanun hükmüne atıf yapıldığının görüldüğü;bu itibarla, Yönetmeliğin 30/B maddesinin 2. fıkrasının diğer kısımlarında da hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle,
davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, aynı konuda Danıştay Onüçüncü Dairesinin E:2015/2532 sayılı dosyasında yürütmenin durdurulmasına karar verildiği fakat davalı İdarenin aynı konuda ve aynı nitelikte düzenleme ihdas ederek ve kanuna aykırı olarak serbest tüketicilere ilişkin kişisel verilerin umuma açık hale getirilmesine sebebiyet verdiği; 6698 sayılı Kişisel Verileri Koruma Kanunu\’na göre diğer kurum ve kuruluşlarca hazırlanan ve kişisel verilere ilişkin hükümler içeren mevzuat taslakları hakkında Kuruldan gorüş alınmasının şart olduğu ancak dava konusu edilen Yönetmelik için Kuruldan görüş alındığına dair bilgi, belge bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …\’IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile 6698 sayılı Kanun çerçevesinde Kuruldan görüş alınmadığından kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu\’nun 49. maddesinde yer alan;
\”a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması\” sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Danıştay Onüçüncü Dairesinin temyize konu 17/12/2019 tarih ve E:2016/3272, K:2019/4372 sayılı kararının ONANMASINA,
3. Kesin olarak, 16/03/2022 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

 

Yorum bırakın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Scroll to Top