Sınai Mülkiyet Kanunu, Coğrafi işaret korumasının elde edilmesi ve tescilden doğan hakların kapsamı, SMK 44

**MADDE 44-** (1) Bir ürüne ilişkin coğrafi işaret koruması bu Kanun çerçevesinde tescil yoluyla elde edilir.

(2) Coğrafi işareti tescil ettiren ile tescil edilmiş coğrafi işaretin kullanım hakkına sahip kişiler, üçüncü kişilerin;

a) Coğrafi işaret tescilinde belirtilen ürün özelliklerini taşımadığı hâlde coğrafi işaretin ününden yarar sağlayacak şekilde ya da tescil kapsamındaki ürünler veya bunlarla ilişkilendirilebilecek nitelikteki ürünlerle ilgili olarak coğrafi işaretin veya 46 ncı madde uyarınca kullanılması öngörülen amblemin ticari amaçlı olarak doğrudan veya dolaylı kullanımının,

b) Ürünün gerçek menşeini veya niteliğini belirten açıklamalar yahut stilinde, tarzında, tipinde, türünde, yöntemiyle, orada üretildiği biçimde gibi terimler içerse veya başka bir dile tercüme edilmiş olsa dahi, tescilli coğrafi işaretin, tescil kapsamındaki özelliklerini taşımayan ya da çağrışım yapacak şekilde benzeri olan ürün üzerindeki yanıltıcı kullanımının veya taklidinin,

c) Tescilli coğrafi işareti üzerinde taşıyan ürünün iç veya dış ambalajında, tanıtım ve reklamında veya ürünle ilgili herhangi bir yazılı belgede, ürünün tescil edilmiş doğal veya esas nitelik ve özellikleri ile menşeine ilişkin olarak yanlış veya yanıltıcı herhangi bir açıklama veya belirtiye yer verilmesinin,

ç) Tescilli coğrafi işarete ait amblemin tüketiciyi yanıltıcı biçimde kullanımının,

önlenmesini talep etme hakkına sahiptir.

(3) Coğrafi işaret tescilinin sağladığı haklar, üçüncü kişilere karşı tescilin Bültende yayımlandığı tarih itibarıyla hüküm ifade eder. Ancak başvuru yapan, başvurunun Bültende yayımlanmasından sonra gerçekleşen ve coğrafi işaret tescilinin yayımlanmış olması hâlinde yasaklanması söz konusu olabilecek fiiller nedeniyle tazminat davası açmaya yetkilidir. Mahkeme, öne sürülen iddiaların geçerliliğine ilişkin olarak, tescilin Bültende yayımlanmasından önce karar veremez.

(4) Tescil edilen coğrafi işaretlerin ürünün öz adına dönüşmüş olduğu kabul edilmez.

(5) Coğrafi işaret korumasına konu adın bir kısmı, ürünün öz adından oluşsa bile tescil ile sağlanan koruma bu öz adları kapsamaz.

(6) Ürünün öz adı, o ürünün ilk üretildiği veya pazarlandığı bölge veya yöreyle ilgili olsa bile bir ürünün genel adı hâline gelmiş adıdır. Bir adın ürünün öz adına dönüşüp dönüşmediğinin tespitinde, söz konusu ürünün tüketim alanında halkın bu adı kullanımı ve ilgili diğer kanuni düzenlemeler göz önünde bulundurulur.

(7) Tescil edilen coğrafi işaret tescil ettirene inhisari hak sağlamaz.

**Kanun Gerekçesi:**

Madde ile, coğrafi işaret korumasının elde edilmesi ve
tescilden doğan hakların kapsamı düzenlenmiştir.
Maddenin birinci fıkrası ile, coğrafi işaret korumasının, Kanun
çerçevesinde tescil yoluyla elde edilebileceği hükme bağlanmıştır.
Maddenin ikinci fıkrası ile, tescilden doğan hakkın kapsamı
belirlenirken, 1151/2012 sayılı AB Tüzüğü ve ilgili TRIPS
hükümleri dikkate alınmıştır.
Maddenin üçüncü fıkrasında ise coğrafi işaret tescilinin sağladığı
hakların, üçüncü kişilere karşı tescilin Bültende yayımlandığı tarih
itibarıyla hüküm ifade edeceği ancak başvuru yapanın, başvurunun
Bültende yayımlanmasından sonra gerçekleşen ve coğrafi işaret
tescilinin yayımlanmış olması halinde yasaklanması söz konusu
olabilecek fiiller nedeniyle tazminat davası açmaya yetkili olacağı
hükme bağlanmıştır. Mahkemenin, öne sürülen iddiaların
geçerliliğine ilişkin olarak tescilin Bültende yayımlanmasından
önce karar veremeyeceği de belirtilmiştir.

Maddenin dördüncü fıkrası ile, tescil edilen coğrafi işaretlerin
ürünün öz adına dönüşmüş kabul edilemeyeceği düzenlenmiştir.
Maddenin beşinci fıkrasında coğrafi işaretin ürünün öz adını
içermesi halinde, tescil ile sağlanan korumanın bu öz adlan
kapsamadığı belirtilmiştir.
Maddenin altıncı fıkrasında ürünün öz adının tespitinin nasıl
yapılacağı hükme bağlanmıştır. Buna göre ürünün ilk üretildiği
veya pazarlandığı bölge veya yöreyle ilgili olsa bile bir ürünün
genel adı haline gelmiş adlar ürünün öz adı olarak kabul edilecektir.
Bir adın ürünün öz adına dönüşüp dönüşmediğinin tespitinde, söz
konusu ürünün tüketim alamnda halkın bu adı kullanımı ve ilgili
diğer yasal düzenlemeler gözönünde bulundurulacaktır.
Maddenin yedinci fıkrası ile, tescil edilen coğrafi işaretin, tescil
ettiren kişilere inhisari bir hak sağlamayacağı açıkça hükme
Bağlanmıştır.

Yorum bırakın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Scroll to Top